روزجهــانی آمــوزش؛
چــرا دخـتران افغـان حق ندارند تحصیل کنند؟

بریانیوز:( یکشنبه۵ دلو۱۴۰۴) روز جهانی آموزش، در حالی فرا می‌رسد که محدودیت‌ها بر آموزش دختران در مقطع‌های بالاتر همچنان ادامه دارد و آیندۀ تحصیلی نسل بزرگی از دختران در هالۀ از ابهام قرار گرفته است.

همزمان با روز جهانی آموزش، نهادهای سازمان ملل می‌گویند که ۲.۲ میلیون دختر نوجوان در افغانستان از رفتن به مکاتب محروم هستند. سازمان‌های یونسکو و یونیسف در بیانیۀ مشترک وضعیت آموزش تحت کنترل حکومت سرپرست امارت اسلامی را بحرانی خوانده‌اند.

یونیسف در یادداشتی در شبکه اجتماعی اکس نوشت: «در روز جهانی آموزش، همراه با یونسکو، خواستار سرمایه‌گذاری فوری و جمعی برای حفاظت از آموزش به‌عنوان یک کالای عمومی هستیم. آینده افغانستان به یادگیری امن و فراگیر وابسته است تا هیچ دختری و هیچ پسری در هیچ سطحی از آموزش عقب نماند.»

در بیانیه مشترک یونیسف و یونسکو نیز آمده که افغانستان تنها کشوری در جهان است که دسترسی به آموزش متوسطه و عالی برای زنان و دختران به‌طور کامل ممنوع  اعلام شده است.

 در بیانه همچنان آمده است، افغانستان با یک بحران یادگیری مواجه است و ۹۳ درصد کودکان در پایان دورۀ ابتدایی از مهارت‌های اولیۀ خواندن برخوردار نیستند.

به اساس بیانیه، یک پژوهش که در سال ۲۰۲۵ انجام شده، نشان می‌دهد دانش‌آموزان در مکاتبی که آموزگاران از سواد دانشگاهی برخوردار هستند، به‌ مراتب عملکرد بهتری در یادگیری، بالخصوص در یادگیری زبان دارند.

سوهیون کیم، سرپرست دفتر یونسکو در افغانستان گفته است: «وقتی دختران از دسترسی به آموزش محروم می‌شوند، بهای آن را یک ملت می‌پردازد. تقویت یادگیری‌های پایه و حمایت از آموزگاران زن، سرمایه‌گذاری‌های حیاتی برای بهبود و تاب‌آوری افغانستان است.»

تاج‌الدین اویواله، نمایندۀ یونیسف در افغانستان نیز گفته است: «افغانستان به‌شدت به آموزگاران، پرستاران، کارکنان صحی جامعه و داکتران زن نیاز دارد.» او افزوده است: «در شرایطی که زنان فقط می‌توانند توسط زنان تداوی شوند، اگر امروز از آموزش محروم باشند، در آینده چه‌کسی از دختران و زنان بیمار مراقبت خواهد کرد؟»

سازمان‌های وابسته به ملل متحد همچنان می‌گویند که افغانستان در حال حاضر با «بحران گسترده یادگیری» روبه‌رو است و ۹۳ درصد کودکان در پایان دوره ابتدایی مکتب، مهارت لازم برای خواندن را ندارند؛ موضوعی که به گفته این نهادها، نشان می‌دهد که سرمایه‌گذاری در زمینهٔ سوادآموزی و مهارت‌های حساب در سال‌های نخست آموزش در این کشور یک نیاز عاجل است.

صندوق حمایت از کودکان ملل متحد (یونیسف) و سازمان علمی، آموزشی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) در اعلامیهٔ مشترکی، به مناسبت روز جهانی آموزش خواستار اقدام‌ها برای «حفاظت از حق آموزش» در افغانستان شدند

ریچارد بنت: محرومیت زنان و دختران از آموزش، تهدیدی برای آینده افغانستان است

گزارشگر خاص شورای حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان، ریچارد بنت، هم‌زمان با گرامی‌داشت روز جهانی آموزش، هشدار داده است که ممنوعیت آموزش میلیون‌ها زن و دختر از سوی حکومت امارت اسلامی، آینده کشور را به‌گونه جدی تهدید می‌کند.

بنت روز شنبه، ۴ دلو، در صفحه اجتماعی خود در «ایکس» نوشته است که ممنوعیت آموزش زنان و دختران تنها تأثیرات منفی بر زندگی آنان ندارد، بلکه آینده اجتماعی، اقتصادی و سیاسی افغانستان را نیز با خطر روبه‌رو می‌سازد.

او تأکید کرده است:«تمام دختران، جوانان و زنان باید توانایی دسترسی به آموزش با کیفیت عالی و تحصیلات دانشگاهی را داشته باشند. هیچ‌کس نباید به‌دلیل جنسیت خود از حق آموزش محروم شود.»

ریچارد بنت گفته است که آموزش، حق اساسی هر فرد است و برای پیشرفت و ثبات یک جامعه اهمیت حیاتی دارد. او افزوده است که محروم‌سازی زنان و دختران نه‌تنها نقض حقوق بشر به‌شمار می‌رود، بلکه روند رشد اقتصادی و اجتماعی کشور را نیز با مانع روبه‌رو می‌کند.

به باور پژوهشگران بین‌المللی، اگر زنان و دختران همچنان از آموزش محروم بمانند، آینده افغانستان با چالش‌های گستردۀ روبه‌رو خواهد شد که از جمله می‌توان به کمبود مهارت‌ها، ضعف نیروی کار و افزایش مشکلات اجتماعی اشاره کرد.

ریچارد بنت از جامعه جهانی نیز خواسته است تا برای تضمین حق آموزش زنان و دختران افغانستان فشارها را افزایش دهد و از امارت بخواهد که به‌طور عملی به ممنوعیت‌های آموزشی پایان دهند.