سرگردانی افغان‌ها در میانۀ بحران‌های منطقۀ؛ از دوحه تا اروپا، آیندۀ نامعلوم

سرگردانی افغان‌ها در میانۀ بحران‌های منطقۀ؛

 از دوحه تا اروپا، آیندۀ نامعلوم

بریانیوز:(پنجشنبه،۶ حمل۱۴۰۵) نهاد کمک‌رسانی برای انتقال افغان‌ها به ایالات متحده (افغان ایوک) اعلام کرده است که پس از آغاز حمله‌های امریکا و اسرائیل بر ایران، بیش از ۱۱۰۰ پناهجوی افغان در یک پایگاه در دوحه گیر مانده‌اند. گفته می‌شود که بیشتر این افراد را زنان و کودکان تشکیل می‌دهند و در میان آنان بیش از ۱۵۰ تن از اعضای خانواده‌های نیروهای فعال ارتش ایالات متحده نیز حضور دارند.

این وضعیت در حالی رخ داده که روند انتقال این پناهجویان به ایالات متحده با اختلال جدی روبه‌رو شده و آنان در حالت بلاتکلیفی به سر می‌برند.

همزمان، رسانه‌های آلمانی گزارش داده‌اند که دو شهروند افغانستان در روزهای اخیر از این کشور اخراج و به کابل بازگردانده شده‌اند؛ اقدامی که نگرانی‌ها درباره وضعیت مهاجران افغان در اروپا را افزایش داده است.

پس از سقوط نظام جمهوریت و به قدرت رسیدن طالبان، بسیاری از شهروندان افغانستان به دلیل نبود امنیت، بی‌اعتمادی عمومی و نگرانی از آینده، به ترک کشور روی آوردند. شماری به‌خاطر محدودیت‌های آموزشی، به‌ویژه برای دختران، و عده‌ای دیگر از ترس مجازات یا به امید زندگی بهتر، راه مهاجرت را در پیش گرفتند؛ اما اکنون بخشی از آنان در مسیرهای مهاجرتی یا کشورهای واسط در وضعیت دشوار و نامشخص گیر مانده‌اند.

در همین حال، شماری از افغان‌ها در بلجیم در برابر پارلمان اروپا دست به تظاهرات زده و حمله‌های رژیم نظامی پاکستان بر خاک افغانستان را محکوم کردند. آنان از جامعه جهانی خواستند تا از تکرار چنین اقدامات جلوگیری کند.

در واکنش به این رویدادها، کارشناسان سازمان ملل متحد نیز اعلام کرده‌اند که حمله‌های نظامی پاکستان بر افغانستان با اصول حقوق بین‌الملل سازگار نبوده و مشروعیت ندارد.

تبصره و تحلیل:

آنچه امروز بر مهاجران افغان می‌گذرد، بازتابی از یک بحران چندلایه است؛ بحرانی که ریشه در وضعیت داخلی افغانستان و تحولات پیچیده منطقه‌ای دارد. گیرماندن صدها خانواده افغان در دوحه نشان می‌دهد که سرنوشت این افراد بیش از هر زمان دیگر به تحولات سیاسی و نظامی خارج از مرزهای کشور گره خورده است.

در عین حال، اخراج مهاجران از کشورهای اروپایی و افزایش محدودیت‌ها، این پیام را می‌رساند که مسیر مهاجرت نیز دیگر مانند گذشته قابل پیش‌بینی و امن نیست. این وضعیت می‌تواند موجی از ناامیدی و فشار روانی را در میان افغان‌های مهاجر و متقاضیان پناهندگی ایجاد کند.

کارشناسان باور دارند که حکومت کنونی افغانستان مسئولیت دارد تا با ایجاد فضای اعتماد و اطمینان، زمینه بازگشت آبرومندانه شهروندان را فراهم سازد. بدون ایجاد امنیت، فرصت‌های آموزشی و اقتصادی، روند مهاجرت همچنان ادامه خواهد یافت و بحران انسانی عمیق‌تر خواهد شد.

از سوی دیگر، تظاهرات افغان‌ها در اروپا و واکنش نهادهای بین‌المللی به حملات پاکستان، نشان می‌دهد که مسئله افغانستان هنوز هم یک موضوع زنده در سطح جهانی است. با این حال، تا زمانی که راه‌حل‌های عملی و پایدار برای مشکلات داخلی کشور ارائه نشود، افغان‌ها همچنان میان ماندن و رفتن، و میان امید و ناامیدی سرگردان خواهند بود.